Rzeszowski Obszar Funkcjonalny
Podstawą do wyznaczenia zasięgu Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego jest dokument pn. „Kryteria delimitacji miejskich obszarów funkcjonalnych ośrodków wojewódzkich” (opracowany na zlecenie ówczesnego Ministerstwa Rozwoju Regionalnego w lutym 2013 r.).
Pierwsze kroki w celu zawiązania trwałej współpracy w ramach ZIT obszaru funkcjonalnego Gmina Miasto Rzeszów podjęła w październiku 2012 r. proponując gminom: Boguchwała, Chmielnik, Głogów Małopolski, Krasne, Świlcza, Trzebownisko i Tyczyn wspólną realizację inwestycji w nowej perspektywie finansowej 2014-2020. W trakcie kolejnych spotkań uzgodniono, że teren ROF obejmie łącznie jedenaście gmin (poza ww. także gm. Czarna, gm. Łańcut i m. Łańcut) – zgodnie z koncepcją Rzeszowskiego Obszaru Metropolitalnego opracowaną w 2005 r. przez Podkarpackie Biuro Planowania Przestrzennego. W styczniu 2013 r. przedstawiciele ww. gmin złożyli u Marszałka Województwa Podkarpackiego wniosek o ujęcie zapisów dot. ROF w aktualizowanej Strategii Rozwoju Województwa Podkarpackiego oraz Planie Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Podkarpackiego.
Zarząd Województwa Podkarpackiego uwzględnił postulaty gmin i w uchwale nr 218/5158/13 z dnia 19 marca 2013 r. w sprawie wskazania regionalnych biegunów wzrostu dla programowania rozwoju społeczno-gospodarczego na lata 2014-2020, wskazany został Miasto Rzeszów jako ośrodek wojewódzki pełniący funkcje o znaczeniu krajowym, a „Rzeszów-Łańcut” jako rzeczywisty regionalny biegun wzrostu. Zapisy te uwzględniono także w Strategii Rozwoju Województwa – Podkarpackie 2020 (dostępnej pod adresem: http://www.podkarpackie.pl/attachments/article/2634/STRATEGIA-ROZWOJU-WOJEWODZTWA-PODKARPACKIE-2020.pdf), którą Sejmik Województwa Podkarpackiego jednogłośnie przyjął uchwałą nr XXXVII/697/13 z dnia 26 sierpnia 2013r.
Pierwotnie zasięg terytorialny ROF miał objąć miasto Rzeszów oraz 10 ww. gmin, jednakże w toku prac związanych z delimitacją ROF, prowadzonych przez Zarząd Województwa Podkarpackiego w porozumieniu z ówczesnym Ministerstwem Rozwoju Regionalnego, objął on także gminy Czudec i Lubenia, które - odpowiadając na zaproszenie Gminy Miasto Rzeszów - w marcu 2013 r. wyraziły wolę współpracy w ramach ROF.
Proces tworzenia Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego formalnie zakończyło podpisanie w dniu 21 stycznia 2014 r. Porozumienia w sprawie określenia zasad współpracy Stron Porozumienia przy realizacji zadań przewidzianych dla Związku ZIT, którego zadania od czerwca 2015 r. realizuje Stowarzyszenie Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego powołane przez gminy – sygnatariuszy ww. Porozumienia w dn. 27 maja 2015r.
Zarząd Województwa Podkarpackiego usankcjonował ostateczny kształt ROF przyjmując w dniu 8 września 2015 r. uchwałę nr 90/2067/15 w sprawie wyznaczenia obszaru realizacji instrumentu Zintegrowane Inwestycje Terytorialne (ZIT) na terenie miasta wojewódzkiego Rzeszowa i obszaru powiązanego z nim funkcjonalnie w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014 – 2020.
W dniu 17 listopada 2021 r., decyzją Zebrania Delegatów Stowarzyszenia Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego, zostały podjęte uchwały w sprawie przyjęcia w poczet członków Stowarzyszenia Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego Gminy Błażowa oraz Gminy Hyżne.
Rzeszowski Obszar Funkcjonalny (ROF) tworzą gminy i miasta:
Rys. Mapa Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego. Żródło: Stowarzyszenie Rzeszowskiego Obszaru Funkcjonalnego
Obecnie Rzeszowski Obszar Funkcjonalny zajmuje łącznie powierzchnię 1211 kilometrów kwadratowych (ok. 6,79% powierzchni województwa podkarpackiego), a liczba mieszkańców gmin tworzących ROF wg danych GUS za 2020 rok wyniosła 393 553, co stanowi 18,55% ogółu ludności zamieszkującej województwo podkarpackie (2 121 229 mieszkańców).